Aktualności
Między muzyką a polityką. Pierwsza biografia Zygmunta Mycielskiego
2025-10-10
Długo wyczekiwana, oparta na setkach źródeł, szczegółowa a zarazem przystępna – nadchodzi premiera pierwszej biografii Zygmunta Mycielskiego. Najnowsza książka autorstwa Beaty Bolesławskiej-Lewandowskiej, Zygmunt Mycielski. Między muzyką a polityką, to precyzyjnie nakreślony portret kompozytora, intelektualisty i świadka burzliwej historii. Ukazująca się nakładem Polskiego Wydawnictwa Muzycznego publikacja, już 15 października trafi do rąk wszystkich, którym bliska jest nie tylko muzyka, ale też literatura i historia XX wieku.
Zygmunt Mycielski – kompozytor, pisarz, krytyk muzyczny i działacz społeczny – to postać, która odcisnęła trwały ślad w historii kultury polskiej. Pochodził z rodziny arystokratycznej, znanej z mecenatu artystycznego, uprawiania nauki i sztuki, działań patriotycznych i prospołecznych. Jako autor dzienników i licznych tekstów publicystycznych, pozostawił świadectwo niezależnego myślenia w czasach ideologicznego nacisku i politycznej opresji. Jego kompozycje, choć różnorodne i wysoko oceniane przez krytykę muzyczną, nie często goszczą w programach muzycznych instytucji.
Czesław Miłosz pisał o nim:
Zygmunt Mycielski był jedną z najbardziej niezwykłych postaci mego pokolenia. Nasze środowisko artystyczne miało niewielu hrabiów, ale ten się nam udał. Potrafił łączyć cnoty uchodzące za arystokratyczne z niedbałą obojętnością na obyczajowe konwencje. Pozostały po nim kompozycje muzyczne, kilka książek o muzyce i kompozytorach oraz liczne zeszyty dzienników, które, nie wątpię o tym, okażą się jednym z ważnych dzieł w historii polskiej literatury.
Monumentalna monografia licząca ponad 900 stron to owoc wieloletniej pracy badawczej. Napisana z naukową precyzją, ale bez akademickiego dystansu, zaspokoi ciekawość nie tylko melomanów, ale także badaczy muzyki XX wieku. Autorka nie skupia się na szczegółowych analizach języka kompozytorskiego Mycielskiego, choć nie oznacza to, że twórczość kompozytorską traktuje pobieżnie – jego muzykę widzi jako „odbicie całości zainteresowań”, a twórczość nierozerwalnie wiąże z życiorysem Mycielskiego. Często oddaje głos kompozytorowi korzystając z jego licznych tekstów, zapisków, listów.
Beata Bolesławska-Lewandowska nie kryje swojej fascynacji osobowością Zygmunta Mycielskiego. Podkreśla, że jej prywatny punkt widzenia tworzy ramę dla struktury książki, tak jak każda biografia pozostaje odzwierciedleniem spojrzenia jej autora na opisywanego bohatera.
Przystępując do pracy nad biografią Zygmunta Mycielskiego, za najważniejsze zadanie uznałam oddanie pełni jego twórczej osobowości, nieograniczanie się wyłącznie do twórczości muzycznej czy pisarskiej, ale naszkicowanie wizerunku twórcy z krwi i kości, dla którego każda podejmowana działalność była przejawem wyraźnie określonego poglądu na życie, na świąt i sztukę. Dlatego książka ta nie jest typową monografią o klasycznym układzie: twórca i dzieło.
Beata Bolesławska-Lewandowska, fragment książki
Zygmunt Mycielski. Między muzyką a polityką to najnowszy tom serii „Kompozytorzy polscy XX-XXI wieku”, w której prezentowane są sylwetki twórców współczesnej muzyki polskiej. Jej znakiem rozpoznawczym jest unikatowa dla każdego egzemplarza okładka – stworzona według ustalonego klucza. Czyni to każdy tom niepowtarzalnym, tak jak unikatowe jest każde wykonanie utworu muzycznego.
Jesienią nadarzą się dwie okazje, by porozmawiać o książce i poznać jej autorkę. Już 25 października o godz. 16.00 Beata Bolesławska-Lewandowska wraz z Markiem Zagańczykiem odwiedzą Państwową Szkołę Muzyczną I stopnia im. Zygmunta Mycielskiego w Strzyżowie, aby w rozmowie przybliżyć postać patrona szkoły. Z kolei 12 listopada o godz. 16.30 w siedzibie Związku Kompozytorów Polskich (Rynek Starego Miasta 27, Warszawa) autorka ponownie spotka się z Markiem Zagańczykiem, aby opowiedzieć o bohaterze publikacji, którego osobowość – jak sama przyznaje – niełatwa jest do uchwycenia dla biografa. Wydarzenie odbędzie się w ramach cyklu „Spotkania u kompozytorów”, wpisując się w obchody jubileuszu 100-lecia ZKP.
Premierową publikację już od 15 października można będzie odnaleźć w stacjonarnej księgarni PWM, księgarniach internetowych, m.in.: pwm.sklep.pl, oraz dobrych księgarniach muzycznych w całym kraju.
O autorce:
Beata Bolesławska Lewandowska — muzykolog, profesor Instytutu Sztuki Polskiej Akademii Nauk w Warszawie. Opiekunka spuścizny Zygmunta Mycielskiego. Od lat pisze o polskiej muzyce XX i XXI wieku, publikuje w kraju i za granicą. Jest autorką biografii Andrzeja Panufnika (PWM, 2001), The Life and Works of Andrzej Panufnik (1914–1991) (2015) i Henryka Mikołaja Góreckiego (PWM, 2023) oraz tomów rozmów o kompozytorach: Góreckim, Panufniku i Mycielskim (PWM). Opublikowała też książkę poświęconą symfonii w muzyce polskiej: The Symphony and Symphonic Thinking in Polish Music since 1956 (2019). Edytorka korespondencji Zygmunta Mycielskiego i Andrzeja Panufnika, tomów pism Zygmunta Mycielskiego: Znaki zapytania (PWM, 2022), Listy do Polaków (2025), a także Pawła Hertza O muzyce (2022). Współredaktorka serii wydawniczej „Muzyka polska za granicą”. W latach 2015–2025 przewodnicząca Zarządu Sekcji Muzykologów, od 2025 prezes Związku Kompozytorów Polskich.
Najczęściej czytane:
Sejmik Województwa Mazowieckiego co roku przyznaje artystom tworzącym na Mazowszu Nagrodę im. Cypriana Kamila Norwida w czterech kategoriach: literatura, muzyka, sztuki plastyczne i teatr. Doceniane są wybitne dzieła bądź kreacje powstałe w roku poprzedzającym. Od 2005 roku Samorząd Województwa Mazowieckiego przyznaje również nagrodę specjalną "Dzieło życia" za całokształt twórczości artyście tworzącemu na obszarze województwa mazowieckiego.
Ideą programu composer.pl jest podarowanie młodym polskim twórcom dwóch tygodni szczególnej inspiracji i wytchnienia od pędzącego świata, tak niespójnego z kompozytorskim skupieniem. W roku 2026 twórczy pobyt na Islandii zaproszonych uczestników potrwa dwa tygodnie, pomiędzy 8 a 25 września.
18 czerwca 2026 roku w Tajpej odbyły się dwa specjalne pokazy filmu dokumentalnego „Bacewicz x Bomsori” w reżyserii Jakuba Piątka. Projekcje zorganizowano w historycznym budynku Taipei Film House (SPOT Taipei), a wydarzenie przyciągnęło miłośników muzyki klasycznej, kina dokumentalnego oraz polskiej kultury. Pokazy odbyły się o godzinie 19:00 i 20:30, a wstęp był bezpłatny.
Polskie Wydawnictwo Muzyczne oraz Kluboksiegarnia UNA z ogromną przyjemnością zapraszają na spotkanie autorskie z Beatą Bolesławską-Lewandowską. Bohaterem rozmowy stanie się Zygmunt Mycielski – kompozytor, literat, a także bohater monografii Zygmunt Mycielski. Między muzyką a polityką wydanej przez PWM. Publikacja ta stanie się punktem wyjścia do rozmowy, którą Mateusz Borkowski poprowadzi 24 czerwca 2026 r. o godz. 17:30. Wstęp wolny.
Marek Grechuta od lat zajmuje wyjątkowe miejsce wśród liryków polskiej piosenki. Tworzył utwory, w których muzyka spotykała się z poezją – sięgał po dzieła literackie dawnych i współczesnych poetów, a także pisał własne wiersze. Jego piosenki wyróżniały się refleksyjnością, wrażliwością i oryginalnymi rozwiązaniami muzycznymi.
Podczas 66. Krakowskiego Festiwalu Filmowego Jakub Piątek otrzymał Złotego Lajkonika dla reżysera najlepszego krótkometrażowego filmu dokumentalnego za film „Bacewicz x Bomsori”. Nagrodę przyznało jury Konkursu Polskiego w składzie: Olga Bobrowska, Łukasz M. Maciejewski i Maria Zbąska.
Kultowe piosenki Zygmunta Koniecznego, które dekady temu pokochała publiczność w nowym opracowaniu Cezarego Duchnowskiego ukażą się w formacie LP. Cieszący się ogromną popularnością album wydany nakładem ANAKLASIS z udziałem Agaty Zubel, Andrzeja Bauera, Bartka Wąsika, Cezarego Duchnowskiego oraz Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia pod dyrekcją Alexandra Humali dostępny w sprzedaży na winylu od 19 czerwca.
Już 12 czerwca o godz. 18.00 zapraszamy do Kluboksięgarni UNA w Krakowie na wyjątkowy wieczór muzyczny. Podczas koncertu usłyszymy najnowsze utwory Grzegorza Frankowskiego na kontrabas i fortepian – zarówno w ich oryginalnym brzmieniu, jak i w niepowtarzalnych aranżacjach jazzowych, wzbogaconych o improwizacje.
W czerwcu kompozytorzy współpracujący z Polskim Wydawnictwem Muzycznym prezentują swoje najnowsze dzieła podczas znaczących festiwali oraz ważnych wydarzeń w Polsce i za granicą. Prawykonania utworów Jacka Domagały, Tadeusza Wieleckiego, Joanny Wnuk-Nazarowej, Zygmunta Krauze i Mikołaja Piotra Góreckiego zabrzmią w: Poczdamie (Niemcy), Arnhem (Holandia), Katowicach, Warszawie i Gdańsku.
12 miniatur fortepianowych to zbiór utworów Stefana Feliksa Gąsieńca, które estetyką i wyrazem przenoszą do stylów muzycznych minionych epok. Cykl inspirowany jest historią Warszawy przełomu XIX i XX wieku, a każda miniatura to muzyczny obraz miejsc, postaci i atmosfery stolicy.
